اقتصاد در برابر ژئوپلیتیک: چرا امارات به ایران نزدیک میشود؟
جف شوبرت، استاد دانشگاه ملی ایرکوتسک و رییس مرکز پژوهشی اوراسیای روسیه| خانه اندیشهورزان
امارات متحده عربی اکنون در حال نزدیکشدن به ایران از نظر تجاری و حتی دیپلماتیک است، درحالیکه از سوی دیگر، همزمان روابط امنیتی خود با اسرائیل و آمریکا را نیز تقویت میکند._
این رویکرد عملگرایانه و به ظاهر متناقض، بازتابدهنده این واقعیت است که امارات خود را «گروگان جبر جغرافیایی» میبیند و از آن مهمتر، این حقیقت را پذیرفته است که این جنگ به پایان رژیم حاکم بر ایران و یا نابودی سپاه پاسداران منجر نخواهد شد.
هرچند امارات در ماههای نخست جنگ بهشدت هدف موشکهای ایران قرار گرفت، اما این حملات اکنون به طرز محسوسی کاهش یافته است، چراکه هر دو کشور مسیری رو به آیندهای مشترک دارند.
برخی پروازهای مستقیم میان تهران و دبی که میزبان چند صد هزار ایرانیست، از سر گرفته شدهاند. مقامات دبی معتقدند ایران جمعیتی بزرگ و بازار مصرفی متنوعی دارد و قطعاً برای دبی، بهعنوان شریک تجاری راهبردی، سودی عظیم به همراه دارد. این موضوع برای مقامات امارات از جهت بازگشت به یک رابطه عادی سیاسی و تجاری با ایران، بسیار اهمیت دارد. به گفته مقامات امارات، در صورت پایان دائمی جنگ و لغو تحریمهای کلیدی، بازرگانان اماراتی برای سرمایهگذاری در ایران، بهویژه در حوزههای انرژی، بنادر و لجستیک اشتیاق دارند.
ایران در حال حاضر از ظرفیت اقتصادی، منابع طبیعی و پتانسیل نفوذ جهانی خود (قدرت سخت و قدرت نرم)، به طرز بهینه استفاده نمیکند. ایران بازی نفوذ و قدرت را به شکلی محدود دنبال میکند. سیاستگذاران در ایران میتوانند درسهای زیادی از مسیر توسعه صنعتی چین بگیرند؛ کشوری که این حقیقت بزرگتر را درک کرد که اقتصاد، زمین اصلی بازی است. حتی اگر قدرت «از لوله تفنگ بیرون بیاید»، اثربخشی آن در طول زمان، به توسعه صنعتی و فناورانه بستگی دارد.
این جنگ عملاً تعقیب مسیر دستیابی به سلاح هستهای توسط ایران را تضمین کرده است. اسرائیل و آمریکا در بهترین حالت میتوانند این روند را فقط به تعویق بیندازند. نه روسیه و نه چین، در این زمینه ایران را تهدیدی جدی و فوری برای خود نمیبینند و انگیزه چندانی برای محدودسازی قدرت نظامی آن نخواهند داشت.
