تأملاتی درباره اعتراضات در ایران

گزارشی از مقاله |‌ تحلیل مایکل فرومن، رییس شورای روابط خارجی (CFR) از رویکرد دولت ترامپ به ایران – ۱۶ ژانویه ۲۰۲۶

➖ «موج کنونی اعتراضات از نظر شدت و مقیاس به آخرین جنبش بزرگ ایران نزدیک‌تر است: سرنگونی شاه در سال ۱۹۷۹. همان‌گونه که اعتصاب بازاریان در تهران به جنبش مردمی سال های ۱۹۷۸ و ۱۹۷۹ شدت داد، همان بازاریان با اعتصابشان موجب جرقه‌ اساسی موج کنونی اعتراضات در ایران شدند.»
➖ «چیزی که این موج از اعتراضات را با موج‌های قبلی متفاوت می‌کند، ترکیب‌شدن بحران اقتصادی در داخل، ابهام در تصمیم‌گیری‌های سیاست خارجی توسط حاکمیت، سوءمدیریت کشور و خشم فزاینده‌ مردم است.»
➖ «مسئله مداخله خارجی سؤال گول زننده‌ای است. به یاد می‌آورم که در جریان جنبش سبز سال ۲۰۰۹، رییس جمهور باراک اوباما معتقد بود مداخله نظامی آمریکا می‌تواند جنبش را به عنوان توطئه‌ای آمریکایی جا بزند. بعدا در سال ۲۰۲۲ اوباما گفت که این تصمیم اشتباهی بود. هر زمان بارقه امیدی برای آزادی می‌بینیم، باید از آن استقبال کنیم.»
➖ «به نظر می‌رسد ترامپ به دنبال تکرار این اشتباه نیست. سؤالی که باقی می‌ماند آن است که مداخله‌ی مذکور چه شکلی خواهد بود.»
➖ «یک اقدام آمریکایی بسته به آن‌که به دنبال اجتناب‌دادن حاکمیت در ایران از سرکوب معترضان باشد یا ناتوان‌کردن آن از سرکوب، می‌تواند شکل‌های مختلفی داشته باشد.»
«اولا اگر ترامپ تصمیم بگیرد که اطمینان‌های داده شده به او مبنی بر توقف کشتار و اعدام‌ها را بپذیرد، می‌تواند اعلام پیروزی کند و معترضان در ایران را ناامید رها کند.»
«ثانیا و کم شدت‌تر از اقدام نظامی، ایجاد تحریم‌های اقتصادی و تعرفه‌های تجاری است که میزان اجرای آن‌ها در عمل و میزان اثرگذاری آن‌ها مورد سؤال است.»
«گزینه سوم، کمک به ایجاد اتصال شبکه اینترنت و مخابرات بین داخل و خارج از کشور است. ایالات متحده با برقراری شبکه استارلینک در اوکراین در سال ۲۰۲۲ کمک بزرگی به برقراری ارتباطات کرد.»
«گزینه چهارم اقدام نظامی اعم از حمله سایبری یا رزمی است. گزارش‌ها نشان می‌دهند ترامپ حداقل تاکنون تمایلی به اقدام نظامی رزمی ندارد زیرا از میزان تأثیرگذاری آنها بر سرنگونی رژیم اطمینان ندارد. از سویی دیگر، تهدید اقدام نظامی نیازمند لجستیک و استراتژی است، امری که با باز بودن پرونده‌های ونزوئلا، گرینلند و دریای جنوب چین ساده نخواهد بود.»
➖ «مسئله بعدی این است که بر فرض کنار رفتن حاکمیت کنونی، چه کسی سر کار خواهد آمد؟ آیت‌اللهی دیگر؟ یک رژیم نظامی در دستان سپاه پاسداران؟ اختلاف و تنش داخلی؟ یا پسر شاه معزول ایران؟ وی برای رهبری ایران اظهار آمادگی کرده است اما میزان پذیرفته‌بودن او در داخل ایران نامشخص و نامطمئن است. او احتمالا شرایط سختی برای فاصله‌گرفتن از میراث خانوادگی‌اش، یعنی سرکوب اقلیت‌های قومی و محدودسازی آزادی‌های مدنی، خواهد داشت.»

دیدگاهتان را بنویسید