احتمال عملیات نظامی اسرائیل و ایالات متحده علیه ایران، امنیت محمولههای نفت و گاز در خلیجفارس را به شکلی جدی تهدید میکند. ثبات محمولهها در تنگه هرمز، که مسیر عبور ۲۰ درصد از نفت جهان است، برای بازار جهانی حیاتی است؛ اما سفر بنیامین نتانیاهو به واشینگتن در دسامبر ۲۰۲۵ و ارائه طرحهای حمله به دونالد ترامپ، زنگ خطر را به صدا درآورده است.
توازن نظامی فعلی میان ناوگان پنجم آمریکا و متحدانش در برابر ابزارهای تدافعی ایران شامل مینهای دریایی، زیردریاییها و موشکهای بالستیک، خلیجفارس را در آستانه تبدیل شدن به یک میدان نبرد واقعی قرار داده است.
بازدارندگی موشکی و محدودیتهای استراتژیک تهران
ایران پس از جنگ ۱۲ روزه ژوئن ۲۰۲۵، تولید موشکهای بالستیک خود را افزایش داده که مستقیماً زیرساختهای بندری و تاسیسات نظامی متحدان آمریکا را تهدید میکند. با این حال، وابستگی شدید چین به عنوان شریک راهبردی ایران به انرژی منطقه، محدودیتی جدی بر سر راه انسداد کامل تنگه هرمز ایجاد کرده است.
تهران تا زمانی که امنیت ملی و بقای رژیمش با خطر قطعی مواجه نشود، از بستن فیزیکی تنگه خودداری کرده و تنها به تهدید مداوم متوسل خواهد شد تا جامعه بینالمللی را برای توقف عملیات اسرائیل تحت فشار بگذارد.
سناریوهای سهگانه؛ از عملیات محدود تا جنگ نابودی
احتمال انسداد تنگه در سناریوی «عملیات محدود» مشابه ژوئن ۲۰۲۵ بسیار پایین است، اما در صورت وقوع «عملیات گسترده» و حمله به تاسیسات نفتی، احتمال بستن کوتاهمدت تنگه به سطح «متوسط» افزایش مییابد.
در نهایت، سناریوی «جنگ نابودی» یا تلاش برای سرنگونی دولت، تهران را وادار به بستن کامل هرمز برای جلب مداخله دیپلماتیک قدرتهای آسیایی خواهد کرد. با توجه به پیچیدگیهای لجستیکی و اعتراضات داخلی جاری در ایران، تحلیلها نشان میدهد که وقوع یک انسداد پایدار در حال حاضر در سطح «پایین تا متوسط» ارزیابی میشود.
